Druk bezpośredni

Co to jest druk bezpośredni?

Druk bezpośredni to sposób nanoszenia grafiki wprost na powierzchnię docelowego materiału, bez wcześniejszego drukowania jej na papierze transferowym albo folii samoprzylepnej. W produkcji reklamy wizualnej określenie to najczęściej dotyczy cyfrowego druku UV wykonywanego na płaskich, sztywnych podłożach. Płytę umieszcza się na stole drukarki, głowice nanoszą na nią atrament, a promieniowanie UV utwardza wydruk podczas pracy urządzenia.

Technologię wykorzystuje się do tablic, szyldów, oznaczeń pomieszczeń, paneli dekoracyjnych i elementów ekspozytorów. Nadruk może przedstawiać fotografię, logo, tekst albo różne dane na kolejnych sztukach. Nie musi obejmować całej powierzchni płyty.

Termin ma szersze znaczenie w poligrafii. Na przykład DTG oznacza druk bezpośredni na odzieży. To inne zastosowanie niż omawiany tutaj nadruk na płytach i elementach reklamy wizualnej; sama nazwa nie określa rodzaju maszyny ani obsługiwanych materiałów.

Druk bezpośredni a druk UV

Druk bezpośredni i druk UV nie są nazwami tego samego parametru. Pierwsze określenie mówi, gdzie trafia grafika, a drugie, w jaki sposób utwardzany jest atrament. Nadruk z drukarki stołowej UV na płycie spełnia oba warunki. Druk UV może jednak powstawać także na folii podawanej z roli, przeznaczonej następnie do naklejenia.

W druku bezpośrednim odpada etap aplikacji osobnej folii na płytę. Nie oznacza to braku przygotowania podłoża, dalszej obróbki ani montażu. Trzeba również odróżnić utwardzenie atramentu od jego przyczepności: poprawnie utrwalona warstwa nie musi jednakowo trzymać się wszystkich powierzchni.

Druk na materiałach płaskich: jakie podłoże wybrać?

Materiał dobiera się do gotowego produktu, nie tylko do wyglądu grafiki. Znaczenie mają sztywność, masa, przezroczystość, sposób mocowania i miejsce użytkowania. Poniżej przedstawiono przykładowe podłoża spotykane w druku na płytach. Ich zgodność zależy od konkretnego urządzenia i atramentu.

Materiał	Przykładowe zastosowanie	Ważne przy druku
Plexi	Tabliczki, szyldy, panele, części ekspozytorów	Kolor i przezroczystość płyty, strona nadruku, biel
PCV spienione lub lite	Plansze, oznaczenia, elementy reklamowe	Wykończenie powierzchni, płaskość i grubość
Dibond	Tablice reklamowe, szyldy, panele	Rodzaj powierzchni, obróbka i warunki ekspozycji
Kapa i foam-x	Lekkie plansze prezentacyjne do wnętrz	Ochrona krawędzi i odpowiednie podparcie

Przy materiale powierzonym potrzebna jest dokładna informacja o jego rodzaju, powłoce i wymiarach. Dwie podobnie wyglądające płyty mogą inaczej przyjmować atrament. Podłoże musi mieścić się w zakresie urządzenia i dać się stabilnie ułożyć; wypaczenie lub wystający element może uniemożliwić zadruk.

Przy niepewnym połączeniu materiału i atramentu wykonuje się próbę oraz dobiera przygotowanie powierzchni. Ewentualny primer poprawiający przyczepność nie jest tym samym co biały poddruk. Nie należy zakładać, że każdą płytę można zadrukować bez dodatkowych prac.

Jak powstaje nadruk bezpośredni UV?

Najpierw ustala się produkt, format, liczbę sztuk i warunki użytkowania. Następnie dobiera się płytę, kontroluje projekt i przygotowuje powierzchnię. Głowice nanoszą atrament na podłoże, a układ UV utwardza go podczas drukowania. Przy serii różnych tabliczek trzeba również sprawdzić przypisanie treści do poszczególnych elementów.

Na podłożach przezroczystych, kolorowych lub ciemnych grafika może wymagać białego poddruku. Warstwa bieli zwiększa krycie kolorów albo tworzy widoczne białe elementy. Jej zakres i kolejność względem koloru zależą od strony oglądania oraz efektu, jaki ma dawać gotowy produkt.

W przypadku plexi z nadrukiem można rozważyć grafikę od strony spodniej przezroczystej płyty. Projekt przygotowuje się wtedy do oglądania przez materiał, uwzględniając odbicie lustrzane i właściwy układ warstw.

Cięcie, otwory, frezowanie lub gięcie planuje się przed drukiem. Gięcie zadrukowanego elementu może uszkodzić warstwę atramentu, dlatego kolejność operacji i dobór farby wymagają sprawdzenia. Słowo „bezpośredni” nie oznacza, że wydruk nadaje się automatycznie do każdej dalszej obróbki.

Druk bezpośredni czy folia z nadrukiem?

Bezpośredni nadruk jest rozwiązaniem dla elementu, na którym grafika ma pozostać jako część wykończenia. Nie ma dodatkowej folii z klejem, którą trzeba nakleić i przyciąć. Sprawdza się między innymi przy produkcji tablic reklamowych, paneli i serii oznaczeń o różnych treściach.

Folia bywa praktyczniejsza przy istniejącej powierzchni, dużym formacie, krzywiźnie albo planowanej zmianie komunikatu. Stosuje się ją między innymi przy oklejaniu witryn. Możliwość późniejszego usunięcia zależy od kleju, podłoża i czasu użytkowania; nie każda aplikacja schodzi bez śladów.

Nadruk UV także można zarysować lub uszkodzić niewłaściwym czyszczeniem. O trwałości decyduje połączenie płyty, atramentu, przygotowania powierzchni i warunków ekspozycji. Wybór nie powinien opierać się wyłącznie na cenie metra kwadratowego. Liczą się również obróbka, montaż i koszt przyszłej zmiany oznakowania.