CMYK

Co to jest CMYK?

CMYK to skrót od Cyan (turkus), Magenta (purpura), Yellow (żółty) i Key/Black (czarny). Jest to subtraktywny model barw stosowany w druku, w tym w druku wielkoformatowym. Każdy drukowany materiał reklamowy (banery, naklejki, plexi z nadrukiem) powstaje przez mieszanie tych czterech farb.

W przeciwieństwie do modelu RGB używanego na ekranach, CMYK odwzorowuje kolory przez pochłanianie światła. Dlatego każdy projekt przeznaczony do druku powinien być przygotowany w profilu CMYK od samego początku.

Jak działa model CMYK?

W modelu subtraktywnym kolory powstają przez pochłanianie (odejmowanie) długości fal światła. Biała kartka odbija wszystkie fale. Nakładając farbę cyjan, pochłaniamy czerwień. Nakładając magentę, pochłaniamy zieleń. Żółta farba pochłania błękit. Kombinacja wszystkich trzech daje teoretyczną czerń, ale w praktyce jest to ciemny brąz, dlatego dodaje się osobny czarny tusz (K – Key).

Drukarka wielkoformatowa nakłada cztery farby CMYK w postaci drobnych kropel na podłoże (baner, folia, papier). Oko ludzkie z odległości kilkudziesięciu centymetrów nie rozróżnia pojedynczych kropel i widzi pełną gamę kolorów. Rozdzielczość druku wyrażana w DPI określa gęstość tych kropel.

CMYK a RGB

Parametr	CMYK	RGB
Typ modelu	Subtraktywny (pochłania światło)	Addytywny (emituje światło)
Zastosowanie	Druk (banery, plakaty, naklejki)	Ekrany (monitory, telefony)
Liczba kanałów	4 (C, M, Y, K)	3 (R, G, B)
Gamut kolorów	Węższy (nie odda neonowych odcieni)	Szerszy (intensywniejsze kolory)
Biel	Brak farby (kolor podłoża)	Maksymalna wartość (255, 255, 255)
Czerń	Osobny kanał K	Brak emisji (0, 0, 0)

Konwersja z RGB na CMYK często powoduje przytłumienie intensywnych kolorów (szczególnie niebieskich i zielonych). Dlatego projekty do druku reklamowego należy od początku tworzyć w CMYK, aby uniknąć rozczarowań po wydruku.

CMYK a Pantone

Pantone (PMS) to system kolorów spotowych, gdzie każdy kolor mieszany jest osobno z gotowej receptury. Pantone pozwala uzyskać kolory nieosiągalne w CMYK (np. intensywne pomarańcze, neonowe odcienie, metaliki). W brandingu kolor firmowy definiuje się w Pantone, a do druku wielkoformatowego przelicza na CMYK.

W druku reklamowym CMYK jest standardem ze względu na niższy koszt (4 farby zamiast dodatkowych spotowych). Pantone stosuje się gdy dokładność koloru jest krytyczna (np. logotypy marek premium).

Znaczenie CMYK w reklamie wizualnej

Każdy projekt przeznaczony do druku (banery, naklejki, plakaty, nadruki UV na plexi, plandeki) musi być dostarczony w CMYK. Typowe błędy przy przygotowaniu plików:

• Projekt w RGB zamiast CMYK – kolory wyglądają inaczej na wydruku
• Czarny tekst w CMYK (0,0,0,100) zamiast „rich black” (40,40,0,100) – przy dużych formatach zwykły czarny wygląda szaro
• Brak spadu (bleed) – białe paski na krawędziach po docięciu
• Zbyt niska rozdzielczość – rozmyte wydruki

Dlatego proof kolorystyczny przed drukiem nakładu pozwala zweryfikować kolory na fizycznym wydruku zanim ruszy pełna produkcja.

CMYK a inne technologie druku

Druk UV – wykorzystuje farby CMYK utwardzane promieniowaniem UV. Pozwala drukować bezpośrednio na twardych podłożach (plexi, dibond, PCV). Kolory CMYK są identyczne, zmienia się tylko technika utrwalania.

Druk solwentowy – farby CMYK na bazie rozpuszczalników organicznych. Stosowany do banerów i folii zewnętrznych. Intensywne kolory, wysoka odporność na UV.

Druk lateksowy – farby CMYK na bazie wody z lateksem. Bezzapachowy, ekologiczny, stosowany w materiałach do wnętrz.

Sitodruk – pozwala na użycie kolorów Pantone spotowych. Opłacalny przy dużych nakładach jednokolorowych nadruków.