Zajęcie pasa drogowego

Co to jest zajęcie pasa drogowego?

Zajęcie pasa drogowego to wykorzystanie części pasa drogi publicznej na cele niezwiązane z jej budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną. W reklamie może dotyczyć ustawienia tablicy, umieszczenia szyldu nad chodnikiem albo zajęcia terenu na czas montażu. Co do zasady wymaga zezwolenia zarządcy drogi i wiąże się z opłatą.

Pas drogowy nie kończy się na krawędzi jezdni. Obejmuje wydzielony grunt oraz przestrzeń nad nim i pod nim; w jego granicach mogą znajdować się także chodnik, pobocze czy zieleń. O tym, czy reklama zajmuje pas, decydują rzeczywiste granice, a nie odległość „na oko” od asfaltu. Podstawowe zasady określa ustawa o drogach publicznych, w szczególności art. 40.

Szyld, potykacz i prace montażowe

Reklama nie musi stać na ziemi, żeby zajmować pas drogowy. Kaseton reklamowy wysunięty z elewacji nad publiczny chodnik również może zajmować tę przestrzeń. Zgoda właściciela budynku na mocowanie nie zastępuje formalności u zarządcy drogi.

Przy planowaniu montażu sprawdź osobno położenie gotowego oznakowania i miejsce potrzebne ekipie. Podnośnik, rusztowanie lub wygrodzenie mogą wymagać zajęcia pasa na czas prac, nawet gdy sama reklama pozostanie na prywatnej posesji. Nie zakładaj, że zezwolenie dotyczące reklamy obejmuje dowolny zakres robót.

Jak uzyskać zezwolenie na reklamę w pasie drogowym?

1. Ustal granice pasa i właściwego zarządcę. Zacznij od adresu, numeru działki i planowanej lokalizacji nośnika. Urząd gminy lub jednostka zarządzająca drogami pomoże wskazać właściwą procedurę. Nie każdą ulicą w mieście zarządza ten sam podmiot.
2. Sprawdź możliwość lokalizacji reklamy. Przed zamówieniem produkcji ustal, czy dany rodzaj oznakowania jest dopuszczalny. Przykładowo procedura ZDM Warszawa dotycząca reklam rozdziela zgodę na lokalizację i zezwolenie na umieszczenie reklamy. Sama decyzja lokalizacyjna nie pozwala jeszcze jej zamontować.
3. Przygotuj projekt i wymagane załączniki. Potrzebne mogą być plan sytuacyjny, wymiary, wizualizacja, opis materiałów i mocowania. Korzystaj z aktualnego formularza właściwego zarządcy, ponieważ lista dokumentów zależy od sprawy.
4. Uwzględnij okres ekspozycji oraz montaż. Dla dróg zarządzanych przez GDDKiA informacje i dokumenty zawiera procedura zajęcia pasa w celu umieszczenia reklamy. Możliwe jest równoczesne wnioskowanie o zajęcie na roboty i na reklamę; trzeba opisać oba zakresy.
5. Uzgodnij termin prac po uzyskaniu wymaganych zezwoleń. Złożenie wniosku nie uprawnia do zajęcia terenu. Warunki decyzji powinny odpowiadać rzeczywistym wymiarom, lokalizacji i terminowi.

Ile kosztuje zajęcie pasa drogowego pod reklamę?

Opłatę za umieszczenie reklamy wylicza się z powierzchni reklamy, liczby dni i właściwej stawki dziennej. Nie należy utożsamiać powierzchni reklamowej wyłącznie z powierzchnią stóp stojaka lub fundamentu. Zasady naliczania i aktualną stawkę sprawdź u zarządcy drogi.

Przykład samego obliczenia: przy powierzchni 6 m², okresie 30 dni i przyjętej stawce 2 zł za m² dziennie wynik wynosi 6 × 30 × 2 = 360 zł. Kwota 2 zł jest tu założeniem do przykładu, a nie cennikiem obowiązującym w Polsce. Koszt produkcji i montażu reklamy rozlicza się odrębnie.

Jaka kara grozi za zajęcie pasa bez zezwolenia?

Art. 40 ust. 12 ustawy o drogach publicznych przewiduje karę w wysokości dziesięciokrotności właściwej opłaty za zajęcie bez zezwolenia, przekroczenie dozwolonego czasu lub powierzchni. Liczą się ustalone okoliczności konkretnej sprawy, nie orientacyjna kwota z internetowego poradnika.

Jeżeli otrzymasz decyzję, sprawdź ustalenia dotyczące lokalizacji, okresu, powierzchni i stawki oraz pouczenie o dostępnych środkach zaskarżenia. W spornej sprawie warto skorzystać z pomocy prawnika. Późniejsze złożenie wniosku nie jest sposobem na automatyczne anulowanie wcześniejszego naruszenia.

Reklama poza pasem drogowym i na prywatnym terenie

Umieszczenie reklamy w całości poza pasem nie jest jego zajęciem. Nie oznacza jednak dowolności. Znaczenie nadal mogą mieć odległości od drogi, bezpieczeństwo, przepisy budowlane i obowiązujące w danym miejscu zasady sytuowania reklam. Art. 43 ustawy określa odległości dla wskazanych w nim obiektów i reklam; nie zastępuje ich ogólna zasada „na własnej działce wolno”.

Osobno sprawdza się wymagania wynikające z prawa budowlanego, ochrony zabytków oraz lokalnych regulacji. Urzędowy poradnik dotyczący reklamy przy drodze przedstawia powiązanie tych formalności. Zgłoszenia lub pozwolenia nie należy rozstrzygać wyłącznie na podstawie jednego wymiaru tablicy.

Droga wewnętrzna nie jest drogą publiczną, więc nie stosuje się do niej wprost tej samej procedury zajęcia pasa z art. 40. Potrzebne są jednak uzgodnienia z właścicielem lub zarządcą terenu i sprawdzenie pozostałych wymagań. Sam wygląd chodnika lub drogi nie przesądza o jej statusie.

Informacja ma charakter ogólny. Przed realizacją sprawdź aktualne przepisy i wymagania właściwego zarządcy dla konkretnego miejsca.